دوفصلنامه علمی تخصصی تحقیقات فقه و حقوق خانواده

دوفصلنامه علمی تخصصی تحقیقات فقه و حقوق خانواده

تحلیل انتقادی فردگرایی بر بنیان‌های فطری خانواده؛ مطالعه‌ای بر پدیده تجرد و امتناع از فرزندآوری در آموزه‌های دینی و فرهنگ اسلامی

نوع مقاله : Original Article

نویسنده
دانشیار گروه الهیات (علوم قرآن و حدیث) دانشگاه گنبد کاووس
چکیده
فرهنگ عاملی جهت‌بخش و معناآفرین در زندگی نوع بشر است که بسته به مبانی و اصول مندرج در خود، گستره­ی تأثیرگذاری متفاوتی خواهد داشت. در این میان فرهنگ اسلامی به معنای مجموعه­ی ارزش­ها و بینش­های توحید محور، توجّه شایانی به بنیان خانواده و ضرورت تشکیل به‌موقع، تحکیم و شکوفایی آن نموده است. این در حالی است که فردگرایی برآمده از زندگی کنونی بشر در دنیای مدرن و آثار مترتب بر آن به مصاف این بنیاد فطرت گزین رفته است. پژوهه­ی کتابخانه­ای حاضر با تمرکز بر فرهنگ اسلامی و موضوع جایگاه فرد در جامعه، به شیوه­ی توصیفی-تحلیلی، مسئله تأثیر فردگرایی بر تجرد و پرهیز از فرزندآوری را از منظر فرهنگ اسلامی مورد تحلیل و ارزیابی قرار داده است. یافته­های تحقیق حاکی از آن است ارزش­های فردی و اجتماعی نه‌تنها یکدیگر را نفی نکرده بلکه در نسبت معناداری با یکدیگر قرار دارند. فرد با وجود برخورداری از حقوق و حریم شخصی با درآمدن در رابطه زوجیت، نه‌تنها با چالش از دست دادن اصالت خویش روبرو نمی­شود، بلکه با تشکیل خانواده و توسعه­ی روابط انسانی خاص و متعلق به خود از طریق ازدواج و تولد فرزند احساسی فراتر از بهره­مندی شخصی را تجربه خواهد کرد. موضوعی که با وعده­های الهی مبنی بر پاداش­های دنیوی و اخروی فرد متأهل و زمینه­سازان شکل­گیری خانواده، انگیزه فرد و جامعه را تقویت کرده و بسترهای احتمالی هراس از ازدواج و تولد فرزند را از میان می­برد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات